Veel scholen willen meer leerlingen op 1S bij rekenen. Het streefniveau. 

Je ziet hem zitten.

Ik hoor het mezelf steeds tegen kinderen zeggen: "Weet je wat nou zo leuk is aan rekenen? Dat het altijd hetzelfde werkt. Als je iets kan met een klein getal, dan werkt het met een groot getal precies hetzelfde. Er bestaan dus geen moeilijke getallen. Hooguit ken je een volgend stapje van de structuur nog niet en dat kan je leren. "

Tijdens de Grote Rekendag staat dit jaar de vraag centraal: Kan het kloppen? Een eenvoudige vraag, maar bij het werken aan redactiesommen is het een hele belangrijke.Want wie regelmatig met verhaalopgaven werkt, ziet het meteen: leerlingen rekenen soms iets uit wat onmogelijk is — zonder dat ze daar zelf van schrikken.

In het basisonderwijs speelt rekentaal een grote rol bij het begrijpen van redactiesommen.Leerlingen gebruiken taal om een situatie te lezen, te begrijpen, een som te plannen, uit te rekenen en te controleren.Toch wordt rekentaal vaak gezien als één vaardigheid, terwijl zij in werkelijkheid verschilt per rekenfase, per domein en per grootheid.

“Iemand heeft ze ooit geleerd dat bij het woord totaal altijd een plussom hoort en bij minder een minsom. Nu doen ze dat klakkeloos… krijg dat er maar weer uit.”

Vanuit mijn werk bij En Route – waar ik materialen ontwikkel die kinderen én leerkrachten serieus nemen – kijk ik met belangstelling naar initiatieven waarin scholen hun eigen lesmateriaal gaan maken. Zoals dat van Neon, wat deze week uitgebreid in het nieuws was.

We horen het allemaal weleens in de klas:

Redactiesommen… voor veel kinderen zijn ze een struikelblok. Soms zie je dat een kind prima kan rekenen, maar zodra er een verhaaltje bij komt, gaat het mis. Hoe kan dat?

Vooral in de bovenbouw worden ze veel gebruikt: stappenplannen rekenen om een som goed te kunnen oplossen. Dat geeft houvast, maar leidt ook vaak tot een wildgroei aan stappenplannen. Sommige zijn helpend, andere juist belemmerend. Hoe herken je het verschil en hoe zet je een stappenplan rekenen goed in?

Wist je dat er in Nederland ongeveer 2,1 miljoen volwassen laaggecijferd zijn? Deze mensen hebben hier last van van in hun dagelijks leven, bijvoorbeeld bij het vinden van een baan, het omgaan met geld of het goed begrijpen van belangrijke informatie. Om hen te helpen is de Hogeschool Utrecht samen met partners uit Ierland, Spanje en Oostenrijk het Common European Numeracy Framework project gestart. Het doel hiervan is om organisaties die laaggecijferde mensen willen ondersteunen handvatten te bieden.  Om dit te doen hebben zij de verschillende aspecten van gecijferdheid in kaart gebracht. 

Gecijferd zijn wil zoveel zeggen als dat je je in je dagelijks leven (en beroep) uit de voeten kan met cijfers. Om dat te kunnen moet je flexibel kunnen omgaan met de rekenstof die je op school geleerd hebt. Je moet kunnen beredeneren welke rekensom je moet maken om dagelijkse beslissingen te nemen op het gebied van financiën, voeding, vervoer enzovoorts. Daarna mag je- eenmaal uit de schoolbanken- gerust je rekenmachine erbij pakken om die som uit te rekenen. Bedenken hoe je dat aanpakt vraagt dat je abstract kan denken. Dat is iets wat je moet leren.